Makina elektrike (EV) nuk garantojnë “kursime të provuara të karbonit” në Mbretërinë e Bashkuar në kushtet aktuale të prodhimit të energjisë, paralajmërojnë shkencëtarët.

Një studim i ri, i cilësuar si një “kontroll realiteti” për ambiciet britanike të Net Zero, sugjeron se shtytja e shpejtë drejt elektrifikimit të transportit mund të jetë e parakohshme, përcjell AutoPortali.

Sipas studiuesve nga Universiteti Queen Mary, problemi qëndron te përbërja e rrjetit energjetik britanik.

Ata argumentojnë se, për sa kohë që prodhimi i energjisë nuk mbështetet plotësisht në burime të rinovueshme, automjetet elektrike në praktikë “funksionojnë pothuajse tërësisht me karburante fosile të djegura në centralet elektrike”.

Në këto rrethana, ekspertët sugjerojnë se opsioni më ekologjik për momentin mund të jetë një makinë hibride efikase ose edhe një automjet dizel me konsum shumë të ulët, pasi këto alternativa, sipas tyre, mund të reduktojnë realisht djegien e karburanteve fosile.

Në artikullin e publikuar në revistën Environmental Research, shkencëtarët krahasuan planin Net Zero të Britanisë për vitin 2030 me të dhënat reale të vitit 2023.

Ata arritën në përfundimin se variabiliteti i energjisë nga dielli dhe era është “nënvlerësuar ndjeshëm” në planet qeveritare.

Sipas studimit, në ditët me re ose pa erë krijohen mungesa të konsiderueshme në furnizimin me energji, të cilat mbulohen nga centralet me gaz.

Nëse gjatë këtyre periudhave rritet kërkesa për energji për shkak të karikimit të automjeteve elektrike, atëherë kjo kërkesë shtesë përmbushet përmes djegies së më shumë karburanteve fosile.

Në vitin 2024, qeveria britanike njoftoi përshpejtimin e planeve për dekarbonizimin e sektorit të energjisë elektrike nga viti 2035 në 2030.

Objektivat përfshijnë prodhimin e 43-50 GW energji nga era detare, 27-29 GW nga era tokësore dhe 45-47 GW nga energjia diellore, si dhe uljen e ndjeshme të varësisë nga karburantet fosile.

Paralelisht, autoritetet kanë promovuar përdorimin e teknologjive elektrike “të pastra”, si automjetet elektrike dhe pompat e nxehtësisë.

Megjithatë, studiuesit argumentojnë se kjo qasje përmban një gabim themelor planifikimi.

Profesori Alan Drew, bashkëautor i studimit, thekson se prioritet duhet të jetë forcimi i infrastrukturës energjetike.

“Mbretëria e Bashkuar duhet të rishikojë urgjentisht prioritetet. EV-të dhe pompat e nxehtësisë do të kenë vlerë më vonë, por aktualisht nuk duhet të pretendojmë se ato po reduktojnë emetimet, kur të dhënat tregojnë të kundërtën”, u shpreh ai.

Sipas të dhënave, në vitin 2025 energjia e rinovueshme përbënte mesatarisht rreth 44% të furnizimit me energji të rrjetit britanik.

Studime të tjera sugjerojnë se energjia e përdorur për karikimin e një EV-je gjeneron deri në 75% më pak CO₂ krahasuar me karburantet tradicionale.

Megjithatë, autorët e studimit theksojnë se ajo që ka rëndësi nuk është përqindja mesatare e prodhimit, por burimi marginal i energjisë që mbulon kërkesën shtesë.

Profesori David Dunstan deklaroi për Daily Mail se shtimi i kërkesës për energji përmes EV-ve nuk rrit automatikisht prodhimin e energjisë së rinovueshme.

“Kjo kërkesë plotësohet vetëm duke djegur më shumë karburante fosile”, tha ai.

Sipas studiuesve, zgjidhja afatshkurtër është investimi në forcimin e rrjetit energjetik, zgjerimin e kapaciteteve të energjisë së erës dhe diellit, si dhe zhvillimin e teknologjive për magazinimin e energjisë, përfshirë prodhimin e hidrogjenit të gjelbër.

Vetëm pasi këto kushte të përmbushen, argumentojnë ata, kalimi masiv nga motorët me djegie të brendshme në automjete plotësisht elektrike do të sjellë përfitime të qarta klimatike. /AutoPortali